Katecheza

ks. Tomasz Drabek

Fides quaerens intellectum, czyli „wiara szukająca zrozumienia” to dewiza św. Anzelma z Canterbury. Ten żyjący w XI wieku Doktor Kościoła nie przeciwstawiał sobie wiary i wiedzy. Obie dziedziny uważał za niezbędne i wzajemnie się uzupełniające. W tym samym duchu św. Jan Paweł II zredagował jedną ze swoich najważniejszych encyklik: Fides et ratio. W wierze zawsze jest miejsce na pytania (choć nie na wszystkie pytania każdy znajdzie odpowiedź).

W dobie Internetu każdy pyta bez skrępowania, podobnie jak każdy może bezskrepowania odpowiadać. W tym gąszczu pytań i odpowiedzi trudno jednak oddzielić ziarno od plewów: prawdę od błędnych opinii wynikających z czystej niewiedzy lub złośliwości.

Źródłem prawdy dla człowieka wiary jest Objawienie Boże przekazane za pośrednictwej Pisma, które zostało spisane i jest interpretowane we wspólnocie jednego, świętego, apostolskiego i powszechnego Kościoła (Tradycja). To właśnie tak przekazane Objawienie Boże jest nieomylne. Nie są nieomylni poszczególni biskupi, księża czy profesorowie teologii. Nie są nawet nieomylni święci i błogosławieni.

Poniżej kilka pewnych propozycji do samodzielnego pogłębiania wiedzy religijnej…

Pismo święte (Biblia)

Jaką Biblię czytać? Katolicką, czyli taką, którą Kościół podaje jako głos Bożego Objawienia. W praktyce: na na pierwszych stronach można w niej odnaleść Imprimatur, czyli aprobatę Kościoła katolickiego.

Jakie tłumaczenie Biblii wybrać? W Polsce dostępnych jest kilka katolickich tłumaczeń. Każde z nich ma swoje zalety i wady. Do najważniejszych należą:

Biblia Tysiąclecia (obecnie wydanie V)

Najpopularniejsze w Polsce tłumaczenie. Dostępne w ogromnej liczbie różnych formatów i wzorów.
To z tego tłumaczenia słyszymy słowo Boże podczas Liturgii.

Biblia Paulistów

Nowoczesny przekład cechujący się jasnym, współczesnym i zrozumiałym językiem, bez trudnych terminów teologicznych. Dodatkowo wzbogacony o obszerne wprowadzenia, przypisy i komentarze.

Biblia Pierwszego Kościoła

Tłumaczenie cechuje się duża dosłownością, co czasami może być problematyczne w czytaniu. Popularność tego przekładu tkwi chyba w kolorowych i trwałych oprawach 🙂 Wyjatkowość zaś w tłumaczeniu Starego Testamentu z Septuaginty.

Dla dzieci dostępnych jest wiele różnych, ciekawych wydawnictw inspirowanych Biblią. Gorąco polecam:

Z Jezusem przez Biblię

Liczne historie biblijne, zarówno ze Starego, jak i Nowego Testamentu, połączone w jedną, ciągłą narrację. Można czytać po fragmencie jako „czytankę przed snem”.

Z materiałów video polecam:

1. Bible Projekt Polska – na stronie, a także na kanale YouTube, znajdziemy omówienie każdej księgi biblijnej, motywów występujących w Piśmie św., a w serii „Jak czytać Biblię” podstawowe informacje o sposobach poprawnej interpretacji Biblii.

2. The Chosen – światowy hit, o którym miliony ludzi nie przestają mówić. To pierwszy wielosezonowy serial o życiu najbardziej rewolucyjnej osobie w historii. Pokazuje Ewangelię oczami osób, które znały Go osobiście. Na oficjalnej stronie wszystkie sezony dostępne za darmo.

3. Opowieści biblijne z Nowego i Starego Testamentu – wizualnie może przestarzałe, ale merytorycznie bijąca na głowę inne biblijne filmy animowane dla dzieci, w tym serię Księga Ksiąg. Wydawniczo seria jest już niedostępna, ale do znalezienia w internecie. Poniżej załączam linki do całej serii.

Odpowieści biblijne – odcinki
Stary TestamentNowy TestamentNowy Testament
Abraham i IzaakJan ChrzcicielPrzypowieści Jezusa
Józef i braciaNarodziny KrólaZagubiona owca
Józef w EgipcieJezus, Syn BożySyn marnotrawny
Narodziny i powołanie MojżeszaMesjasz nadchodziMiłosierny Samarytanin
Samuel – Prorok i SędziaCuda JezusaSkarby w niebie
Księga RutPanie, ja wierzęZnaki czasu
Dawid i GoliatKrólestwo niebieskieOstatni będą pierwszymi
Mądrość SalomonaDom na skaleBaranek ofiarny – męka i śmierć
Prorok EliaszOdpuść nam nasze winyWskrzeszenie Łazarza
Prorok ElizeuszPotęga modlitwy – uwolnienie PiotraOn żyje
Królowa EsteraChleb z niebaSzaweł z Tarsu
Wierność DanielaSprawiedliwy sędziaNauczanie Pawła

Katechizm Kościoła Katolickiego

Jak pisałem we wstępie, Objawienie Boże przekazywane jest w Biblii czytanej w jedności z żywą Tradycją Kościoła. Ta żywa Tradycja jest Bożym działanie w Kościele, które pozwala wciąż na nowo odnajdywać Boże odpowiedzi w zmieniających się czasach. Głos Tradycji obecny jest m.in. w nauczaniu Soborów powszechnych, nauczaniu Ojca Świętego czy Kolegium Biskupów, w życiu i słowach świętych. Najbardziej podstawowym kanałem dostępu do Biblii czytanej w jedności z Tradycją jest oficjalny Katechizm Kościoła Katolickiego. To druga, po Biblii, obowiązkowa lektura katolika.

Katechizm Kościoła Katolickiego

Pełne wydanie KKK zawiera aktualne (na czas publikacji) nauczanie Kościoła Katolickiego. Katechizm w Polsce ma charakterystyczną niebieską oprawę. Obszernie porusza kwestie: wiary, moralności, sakramentów i modlitwy. Zawiera niezliczoną liczbę odniesień biblijnych i historycznych.

Dostępny również w Internecie.

Kompendium Katechizm Kościoła Katolickiego

Skrócona wersja KKK. Zawiera najważniejsze kwestie bez rozbudowanego uzasadnienia.

Youcat

Stworzona z inicjatywy Benedykta XVI „młodzieżowa” wersja KKK. Ma formę pytań i odpowiedzi, jest napisana przystępniejszym językiem, posiada rozbudowaną szatę graficzną. Pozycja dobra dla każdego na początek.

Youcat dla dzieci

Pozycja podobna do poprzedniej, ale jak sama nazwa wskazuje, skierowana do młodszego odbiorcy.

3MC (3-Minutowy Katechizm)

To 72 krótkie odcinki video dotyczące podstawowych zagadnień wiary katolickiej. Poniżej linki do poszczególnych elementów serii.

3MC – odcinki
1. Kim jest człowiek?25. Co to jest upadek człowieka i grzech pierworodny?49. Co to jest sex?
2. Co to jest dusz?26. Czy diabeł istnieje?50. Co o moralności seksualnej mówi Kościół?
3. Jaka jest różnica między wiarą a wiedzą?27. Kim był Jezus?51. Kto to jest Duch Święty?
4. Co znaczy „wierzyć w Boga”?28. Dlaczego Bóg stał się człowiekiem?52. Co to jest Kościół?
5. Czy istnieje dowód na istnienie Boga?29. Dlaczego Jezus przyszedł na świat 2000 lat temu?53. Jakie są cztery cechy Kościoła?
6. Co to są cuda?30. Jak żył Jezus?54. Dlaczego Kościół w ogóle istnieje?
7. Dlaczego Bóg się objawia?31. W jaki sposób Jezus różni się od założycieli innych religii?55. Jaka jest struktura Kościoła?
8. W jaki sposób Bóg się objawił?32. W jaki sposób Jezus zbawił nas na krzyżu?56. Kim są mnisi, zakonnice i czym są zakony?
9. W jaki sposób przekazywane jest objawienie?33. W jaki sposób dociera do nas łaska zbawienia?57 Co i ile?
10. Z jakich części składa się Biblia?34. Co to jest łaska?58. Krytyka Kościoła
11. Kto zdecydował o tym, co jest w Biblii?35. W jaki sposób otrzymujemy i wzarastamy w łasce?59. Dlaczego katolicy wzywają wstawiennictwa świętych?
12. Kim jest Bóg?36. Co to jest chrzest?60. Kim jest Maryja?
13. Czy Bóg naprawdę jest wszechmocny?37. Co to jest bierzmowanie?61. Co dzieje się na końcu naszego życia?
14. Czy Bóg naprawdę jest niezmienny?38. Co to jest Eucharystia?62. Co będziemy robić w niebie?
15. Czy Bóg jest starszym mężczyzną z długą brodą?39. Co to jest Msza święta?63. Co to jest czyściec?
16. Co to znaczy, że Bóg jest Trójjedyny?40. Z jakich części składa się Msza?64. Co to jest piekło?
17. W jaki sposób można podsumować wiarę w Trójcę?41. Co to są grzechy?65. Kim jest człowiek w świetle wiary?
18. Jak możemy zrozumieć Trójcę?42. Co to jest 10 przykazań?66. Czy wszyscy są wezwani do świętości?
19. Jakie mamy ilustracje Trójcy Świętej?43. Co to jest 7 grzechów głównych?67. Co to są cnoty?
20. Co to znaczy, że Bóg jest miłością?44. Co to jest spowiedź?68. Co to jes modlitwa?
21. Czym jest stworzenie według Kościoła?45. Co to jest namaszczenie chorych?69. Jaka jest rola ciała w modlitwie?
22. Czy istnieje sprzeczność między wiarą a nauką?46. Kto to jest kapłan katolicki?70. O co modlimy się w modlitwie Ojcze nasz?
23. Czy istnieje sprzeczność między biblijnym opisem stworzenia a ewolucją?47. Jakie są stopnie sakramentu święceń?71. Dlaczego ateiści się mylą?
24. Czym jest zło?48. Co to jest małżeństwo?72. Czy ateizm prowadzi do lepszego świata?